پايان نامه

مشخصات پايان نامه:

۱۴۰۰/۴/۱۴ ساعت ۱۰:۰۰ در http://vroom.ut.ac.ir/alborz3 دفاع:
۴۰۷۷ شناسه:
صابر خسروي دانشجو:
الگوي گذار در صنعت بانكداري از طريق فينتك با رويكرد تغيير تحول گرايانه عنوان فارسي:
Transition pattern in the banking industry through Fintech with transformative change approach عنوان انگليسي:

عصر حاضر را بسياري عصر ارتباطات (STEVENS, 1950) و ارتباطات از راه دور نام نهاده‌اند (CASTELLS, 2011b) و جامعه حاضر را جامعه‌ي شبكه‌اي (CASTELLS, 2001) (CASTELLS, 2011b). در جامعه‌ي شبكه‌اي مفهوم هويت ديگر نه در ويژگي‌هاي شخصيتي كه در نزديكي و دوري از دال مركزي هر شبكه تعريف مي‌شود (CASTELLS, 2011a) كه در اين ميان تلفن‌هاي همراه (به عنوان مهمترين ابزار در دست بشر (TEKS, 2014)) ، تاثير به‌سزايي در زندگي روزمره‌ي افراد دارد (PEW, 2014) و روز به روز استفاده خاص از تلفن همراه افزايش پيدا مي‌كند (PEW, 2012) (RAINIE, 2013). در ايران نيز كاربرد اينترنت تلفن همراه از نرخ بالايي برخوردار است (تا جايي كه تنها تا سال ۱۳۹۱ ۳۳ ميليون كاربر از اينترنت همراه استفاده مي‌كردند (اينترنت, 1391) و طبق برخي گزارش‌ها در سال ۲۰۱۲ ضريب نفوذ اينترنت همراه در ايران به ميزان ۱۰۰% رسيد (Business Monitor International 2013). چنين رشد خيره-كننده‌اي باعث شده است تا بازاري پر قدرت و گسترده براي كسب‌وكارهاي همراه در ايران و جهان پديد آيد و تجارت همراه به يكي از حوزه‌هاي اصلي پژوهش (NGAI; GUNASEKARAN, 2007)، سرمايه‌گذاري (ARCGROUP, 2003) و عمل در جهان صنعتي بدل شود (YOUNESSI, 2009).

با توجه به شواهد و روندهاي مورد اشاره، مي‌توان ادعا نمود كه بعد از انقلاب الكترونيك در جهان (e-revolution) كسب‌وكارهاي الكترونيكي نيز به سمت كسب‌وكارهاي همراه تغيير جهت دادند (NGAI; GUNASEKARAN, 2007) (SMITH, 2006). لذا، از آنجا كه بنيان اقتصاد هر كسب‌وكاري را سيستم پرداخت آن تشكيل مي‌دهد (GOGOSKI, 2012)، روندهاي ديجيتالي‌شدن حوزه پرداخت به سرعت به سمت پرداخت همراه به عنوان يكي از ابزارهاي حياتي در تجارت همراه (ZHANG; DODGSON, 2007) سوق پيدا كرد. از طرف ديگر، رشد مناسب ضريب نفوذ تلفن همراه در كنار خلاء بازار باعث شد تا خاورميانه و آفريقا بهترين بستر براي گسترش خدمات پرداخت همراه در دنيا باشد. تعاريف متعددي از پرداخت همراه وجود دارد كه اغلب اين مفهوم به صورت تراكنش پولي بين دو طرف از طريق فناوري بي-سيم با استفاده از دستگاه‌هاي همراه تعريف شده است (KARNOUSKOS, 2004) (MOBILE PAYMENT FORUM, 2002) (VAN DER HEIJDEN, 2002) (BCG, 2012). بدين ترتيب، از مجموع P2P (انتقال داخلي يا بين‌المللي پول)، C2B (انتقال پول از مصرف‌كننده به كسب‌وكار)، B2B (انتقال پول از كسب‌وكار به كسب‌وكار و B/G2C (انتقال پول از كسب‌وكار يا دولت به مصرف‌كننده) ارزش جهاني ۲۵۶ ميليارد دلاري در ۲۰۱۲ از خدمات پرداخت همراه ايجاد شد و پيش‌بيني‌ها در همان سال نشان مي‌داد كه اين رقم با رشدي حدودا ۳ برابري به ۷۹۶ ميليارد دلار در ۲۰۱۴ برسد (CAPGEMINI AND THE ROYAL BANK OF SCOTLAND PLC, 2013) كه در واقعيت از اين اعداد هم گذر كرد. اين نوع پرداخت به تعبيري در حال تغيير دادن سبك و شيوه‌ي خريد در دنيا بود (CHOO, 2013) (BOARD OF GOVERNORS OF THE FEDERAL RESERVE SYSTEM, 2013). همزمان با اين رشد، گستره خدمات پرداخت همراه نيز رو به رشد بود (BOARD OF GOVERNORS OF THE FEDERAL RESERVE SYSTEM, 2013) و از خدمات ساده‌ي بانكي همچون گرفتن موجودي و رويت تراكنش‌هاي مالي روز به روز در حال گسترش به پرداخت‌ قبوض، افتتاح حساب و حتي واريزهاي بين بانكي رسيد (GOSWAMI; RAGHAVENDRAN, 2009). گستره‌ي خدمات پرداخت همراه محدود به خدمات بانكي نبوده و بعد از كاهش درآمد اپراتورهاي همراه از پيامك و مكالمه صوتي (DEBRAY; KWON; GILL, 2014)، آن‌ها نيز به بازار پرداخت همراه وارد شدند (LI; HU, 2012). اين خدمات علاوه بر توانمندكردن كسب‌وكارهاي موجود و تسهيل شيوه‌هاي پرداخت، راه را براي ايجاد كسب‌وكارهاي جديد بر اساس پرداخت همراه هموار نمودند (WORLD ECONOMIC FORUM, 2011) و همين امر باعث شد تا رفته‌رفته ديگر بخش‌هاي صنعت مالي در دنيا نيز به سمت نوآوري روي آورند و آرام آرام مفهوم فينتك پديد آيد. فينتك يا فناوري‌هاي مالي در بخش‌هاي متعددي همچون بانكداري (با عنوان چلنجربنك يا نئوبنك حواله‌هاي ارزي ، وام‌دهي ، بانكداري تجاري، تامين سرمايه جمعي ، مديريت ثروت ، زنجيره بلوك ، بيمه (با عنوان اينشورتك حسابداري شخصي، امنيت سايبري و رگولاتوري (با عنوان رگ‌تك ) شروع شد و امروزه تصور جهان بدون بسياري از خدمات مالي كه توسط فينتك‌ها در جهان ارائه مي‌شود، سخت و دشوار است. براي مثال مي‌توان به اين موارد اشاره كرد: تحولات اخير در ايجاد بانك‌هاي بدون شعبه (WALKER, 2014) (KING, 2012)، جايگزيني بانكداري خرد با استارتاپ‌هاي مالي جديد (HAYCOCK; RICHMOND, 2015)، نوآوري‌ در مدل‌هاي كسب‌وكارهاي مالي از طريق زنجيره بلوك (LEWIS; MCPARTLAND; RANJAN, 2017; MORABITO, 2017)، تاثيرات رمزارزها بر فضاهاي مالي (DEMARTINO, 2018; MOUGAYAR, 2016; SIVITSKA, 2018)، بازطراحي مدل‌هاي وام‌دهي در فينتك‌ها (BACHMANN; BECKER; BUERCKNER; HILKER et al., 2011; BERGER; GLEISNER, 2009; ZHAO; GE; LIU; WANG et al., 2017)، باز طراحي كسب‌وكارهاي بيمه‌اي (BRAUN; SCHREIBER, 2017; STOECKLI; DREMEL; UEBERNICKEL, 2018; VANDERLINDEN; MILLIE; ANDERSON; CHISHTI, 2018)، نوآوري در ايجاد قوانين و رگوله‌كردن فضاي فينتك از طريق رگ‌تك‌ها (ANAGNOSTOPOULOS, 2018; ARNER; BARBERIS; BUCKLEY, 2016; KAVASSALIS; STIEBER; BREYMANN; SAXTON et al., 2018).

ايران نيز از اين قاعده مستثني نيست. در ايران نيز ابتدا فينتك‌ها از طريق خدمات پرداخت آغاز به كار كردند و پس از موفقيت چشمگير آن‌ها، بخش‌هاي ديگر فينتك آرام آرام شكل گرفت. همچنين ايجاد نهادهاي پشتيبان همچون رسانه‌هاي تخصصي اين بخش از صنعت و همچنين انجمن‌ها (همچون انجمن فينتك ايران) و به تبع آن موفقيت اين نهادها باعث شد تا رفته‌رفته اكوسيستم فينتك در ايران شكل بگيرد. هر چند كه اين اكوسيستم نوپا بوده و هنوز در حال شكل‌گيري است اما اتفاقاتي همچون تصويب قانون پرداخت‌ياري و يا تصويب ايجاد سندباكس ملي براي رگولاتوري فينتك از آن دست اتفاقاتي است كه رشد اين اكوسيستم را سرعت بخشيده است. وقوع كرونا و انفجار كسب‌وكارهاي مجازي و به تبع آن رشد خيره‌كننده فينتك‌ها نيز باعث پويايي هر چه بيشتر اين اكوسيستم شده است و حالا نظام بانكداري بيش از پيش در حال گذار به مرحله جديدي از خود است. نكته قابل توجه در اين گذار، تقاطع همزمان تقاضاي بازار و منفعت نظام بانكداري (هم از سمت بانك‌ها و هم از سمت رگولاتور) است.

حال با توجه به آنچه كه آمد، درك نحوه شكل‌گيري اين اكوسيستم و گذار بانكداري از طريق فينتك‌ها براي درك تاثير و تاثرات عوامل مختلف بر اين گذار امري ضروري براي سياست‌گذاران اين صنعت است. نتايج چنين پژوهشي در مقام نقشه‌ي راهي است كه ذي‌نفعان مالي، از كاربران اين سيستم تا سياست‌گذاران مالي و پولي را در جهت تشخيص و انتخاب فرصت‌هاي مبتني بر فينتك هدايت كرده و زمينه را جهت گسترش اين خدمات ايجاد مي‌كند.

چکيده:

فينتك، گذار، الگوي گذار، صنعت بانكداري، تغيير تحول گرايانه

کلمات کليدي

اساتيد:

دکتر مهدي محمدي استاد راهنما:
استاد راهنماي دوم:
استاد مشاور:
استاد مشاور دوم:

مقالات مستخرج از پايان نامه:

چکيده سال انتشار مجله/همايش/انتشارات
Vol/Issue/Pages
عنوان / نويسندگان وضعيت / نوع

درباره پرديس

تماس با ما

اداره رياست: ۸۸۳۹۱۴۰۰-۰۲۱
امور مالي: ۸۸۳۹۰۸۸۷-۰۲۱
امور اداري: ۸۸۳۹۸۸۶-۰۲۱
آموزش: تماس با کارشناسان آموزش
دورنگار: ۸۸۳۹۰۸۸۹-۰۲۱
دورنگار دبيرخانه: ۸۸۳۹۰۸۸۶-۰۲۱ داخلي ۲۶۰

تهران، بلوار کشاورز، خيابان وصال شيرازي، كوچه فردانش پلاك ۲

آمار وب سايت

توجه

تمامي حقوق براي پرديس البرز دانشگاه تهران محفوظ است. بازنشر اطلاعات اعم از اخبار صفحات وب سايت با ذکر منبع بدون اشکال است. ارجاع به پايان نامه‌هاي دانشجويي بايد قالب استاندارد علمي انجام شود.